Ea boholo-holo ke eng Morabe oa Majeremane o tšoana le meaho ea kereke ea mehleng ea khale?
Hona ho etsoa eng Li-flying tights li amana le lipale tse tšosang?
Qetellong, ho amana kae le lipstick e ntšo le ho phunya 'mele?
Segothe. Segothe. Mantsoe ao a bolela'ng, hona a amana joang? Kahoo a re fumaneng karabo.
Karolo ea pele ea papali ena e qala ka Ma-GOTH, e leng moloko oa Majeremane o boletsoeng ke Bagerike morao koana lekholong la bo4 la lilemo BC. Re ba tseba, ehlile, e le sehlopha se ileng sa hapa Roma lilemo tse 700 hamorao, ka 410 AD.
Bakeng sa leseli la bobeli, fetela pele ho ea lekholong la bo11 le la bo12 la lilemo, nako e telele ka mor'a ho oa ha Roma, ha mofuta o mocha oa meaho - o nang le li-arches tse nchocho, siling e phahameng le litšehetso tse fofang - o hlaha Europe Bophirimela. Moralo oo o ile oa lebisa liqhobosheaneng tse kholo tsa mehleng ea khale le likereke tse kholo.
Leha kajeno re bitsa setaele sena GOTHIC, ka nako eo se ne se bitsoa "Mosebetsi oa Sefora" ka lebaka la tšimoloho ea sona Fora.
Empa joale tlola ho fihlela ka 1453 le ho oa ha masala a ka bochabela a 'Muso oa Roma ho ea ho Ma-Ottoman. Ka lebaka la ho putlama ha Constantinople, litsebi tsa Bagerike li ile tsa balehela Bophirima, li nkile lingoliloeng tsa Bagerike le Baroma ba boholo-holo.
E baloa haholo Ho pholletsa le Europe, mengolo ea khale e ne e le tšenolo, e baka tsoalo-bocha - eo hona joale re e bitsang Tsosoloso - makaleng 'ohle a setso, ho kenyeletsoa le meaho. Mokhoa oa khale oa Bagerike le Baroma, ka litšiea le mathule a oona le litekanyo tse ntle, o ile oa fetoha o ratoang haholo.
Ho thoe'ng ka Likereke tse khōlō le liqhobosheane tseo tse khanyang? Ha lia ka tsa ba le khanya hakaalo. Li bonoa li le tsa khale ebile li le lerootho, li ile tsa amahanngoa le nako e fetileng e lefifi, e se nang kelello. Ho tloha ho "se nang kelello" e ne e le khato e khutšoanyane ea monahano le puo ho ea ho "se nang kelello" se ileng sa senya lefatše la khale la Roma - Ma-Goth. Kahoo ke kamoo re ileng ra fihla meralong ea GOTHIC.
Letšoao la boraro re isa ho 1764, ha Horace Walpole a phatlalatsa Qhobosheane ea Otranto: Pale ea GothicPadi ena — e etsahetseng qhobosheaneng e lefifi, e tšosang, e nang le matlo a ka tlas'a lefatše, litsela tse patiloeng, likarolo tse makatsang tsa tlhaho, le moroetsana ea mahlomoleng — e atlehile haholo, e hlahisa mofuta o mocha oa tšabo.
Ho theosa le lilemo, Mefuta e tšoanang ea mesebetsi e latetsoe: Frankenstein, Hunchback ea Notre Dame, Dracula, Ho oa ha Ntlo ea Usher, 'me Phantom ea Opera ke tse ling tsa tse tsebahalang haholo. Kaofela li na le libaka tse lefifi tse tšosang — liqhobosheane tse mpe, matlo a baitlami, matlo a baitlami, kapa matlo a khale a borena — tse ileng tsa re hopotsa meaho e boima, ea mehleng ea khale e neng e tsejoa e le Gothic ka nako eo. Kahoo re fihla bukeng ea GOTHIC.
Butle-butle, kgatello ya dipale tsa Gothic e ile ya tloha dibakeng tse tshabehang ho ya ho dibopuwa tse bohareng ba dipale — dibatana, dipoko, dipoko le di-vampire — kapa ho ya ho batho ba lefifi, ba tshwenyehileng, ka dinako tse ding ba le kgopo.
Ea bone le ea ho qetela Karolo ea papali e ile ea hlaha ka 1979, selemo seo sehlopha sa 'mino sa post-punk Bauhaus se ileng sa lokolla "Bela Lugoi's Dead." Pina ena e bua ka filimi ea 1931. Dracula le naleli ea eona ea Hungary, Bela Lugosi. Bauhaus le lihlopha tse ling tsa 'mino oa post-punk li thoholetsoa ka ho susumetsa botle ba setso bo ka tlas'a lefatše - liaparo tse ntšo, manala, melomo le eyeliner - tse hopotsang lipale tsa Gothic. Ke GOTH, monna.
Kahoo ke rona bana: Re tlohile ho tloha ho ma-GOTH ho ea ho ma-GOTHIC ho ea ho ma-GOTHIC ho ea ho ma-GOTH. 'Me ho nkile lilemo tse 2,300 feela.
TLHAHLOBO E LATELANG? Re tla bua ka buka ea Gothic lekholong la bo21 la lilemo. Lula u mametse.
Ho toloka lingoliloeng e ka ba kgwebo e se nang kelello; o ka bala ditlhahlobo tsa dibuka ka hloko feela dingolweng tse kgolo tsa letsatsi le letsatsi—kapa ditlhahlobo tsa bareki ho Amazon. Esita le dihlopha tsa dibuka di ka sebetsa ka botsona ho etsa lerootho ka ditsela tse fapaneng tsa ho bala mantswe a tshwanang.
Empa haeba re ithutile ntho efe kapa efe e tswang ho Post Modernism, ke hore mantsoe ha a iketsetse moelelo o le mong feela ... ke ka lebaka leo ho neng ho kgotsofatsa hakaale ho kopana le sena ba fane ka tlhaloso ka Margaret Atwood.
Ha ke phutholohe ho fana ka litlhaloso tsa mosebetsi oa ka. Haeba ke ne nka fana ka e 'ngoe, e ne e tla ba tlhaloso e hlakileng, e sitisang babali ho fumana litlhaloso tsa bona..
Bua ka boikokobetso. Atwood oa lumela hore leha mongoli a ka sebelisa matla a felletseng holim'a morero le baanelwa, ha a na taolo e joalo holim'a babali ba hae.
Babali ba lokela ho ikutloa ba lokolohile, ho bonahala a fana ka maikutlo a hore, ho fumana meelelo, ho arohana le ea hae. Seo se ka bolela hore motho o arohane le babali ba bang, hape—bao mehopolo ea bona e ka bang e utloahalang ka ho lekana.
Mantsoe a tlhokomelisoLentsoe le sebetsang polelong e ka holimo ke "mohlomong"—litlhaloso tse ling ka e ka ba ea 'nete ka ho lekana—e leng se bolelang hore ha re lokolohe ho tsoa sebakeng seo re behetsoeng ho sona 'me re thunye ntho efe kapa efe e sisinyehang. Litlhaloso li hloka ho tšehetsoa ke bopaki bo ka har'a sengoloa le ho lumellana le kutloisiso e akaretsang ea mosebetsi. 
Ka mantsoe a mang, "Stopping By Woods on a Snowy Evening" ea Robert Frost e batla e le ntle haholo. SE mabapi le Santa Claus. (Ke kile ka ba le seithuti se ileng sa tsitlella hore ke sona—se fosahetse parody ea lingoliloeng e le ntho ea sebele.)
Etsa liphiri 'Me lipale tse tšosang li etsa hore ho baloe libuka tse ntle sehlopheng sa libuka? Habohlokoa le ho feta, na li lebisa lipuisanong tse ntle?
Tsamaea ka maoto ka lethathamo lefe kapa lefe la dibuka tse rekwang haholo; o tla fumana dibuka tse tshosang le dipale tsa mafokisi tse hodimo (kapa tse haufi le moo). Ke rata diphiri tse tshosang (rata bona)! Empa tlhahiso ea ka ke ena—li bale ka nako ea hau. Hase hakaalo hore li susumetsa lipuisano tse ntle tsa sehlopha sa libuka, haholo-holo hobane baanelwa ha ba na nts'etsopele e lekaneng ... 'me puisano ea morero e fella ka "u ne u tseba eng hona u e tsebile neng?"
Ho na le, ehlile, mekhelo. Bangoli ba bangata ba morao tjena ba tlotse mofuta ona ... ba fetisetsa pale e makatsang ea sephiri/botlokotsebe ho ea "lingoliloeng tsa lipale." Seo se bolela'ng?
Ha bahlahlobisisi ba bua joalo ka buka e tšosang ea botlokotsebe—haholo-holo Gillian Flynn e mocha Ngoanana ea sieo...kapa Tana French's Kou e robehileng—ba bua ka prose e babatsehang, hangata e bohlale; ntshetsopele e tiileng ya botho; le ho hlahloba mehopolo ya filosofi. Kate atkinson ke mongoli e mong ea fetiselitseng mofuta ona oa libuka ho ea lisebelisoa tse phahameng tsa bongoli.
Boraro—Flynn, French, le Atkinson—hase feela bangoli ba makatsang ba tsielehileng...ba khethiloe e le bangoli ba hlahlobang ka botebo botho, khothatso, kamoo nako e fetileng e amang hona joale, le tlhaho ea botle le bobe. Li re etsa hore re nahane ka likamano tsa rona, hammoho le likhetho tse sa utloahaleng tseo bophelo ka linako tse ling bo re fang tsona. Ka mantsoe a mang, li re etsa hore re be nahana...mme ho nahana kamehla ho etsa hore ho be le meqoqo e metle ea libuka!
Ka holim'a mongolo o motle, ho na le litlhoko tse ling tse peli bakeng sa liphiri/li-thriller tse kholo:
- Mongoli o tlameha ho ntsha mola butle, a tseba hantle hore na o lokela ho thibela neng—le hore na o lokela ho lokolla—tlhahisoleseding neng. Ke mokhoa oa morero o tsejoang e le "tšenolo e emisitsoeng,"—liphiri li itšetlehile ka oona; ha e le hantle, ke tšobotsi ea bona e hlalosang. (Sheba LitCourse 6 ho Plot.)
- Dintlha tse thusang di lokela ho patoa moo ho bonahalang—empa ka bohlale hoo mmadi a ke keng a di utlwisisa. Diphiri tse kgolo di hlahella ha di balwa hape, e leng se senolang feela hore na mongoli o patile dintlha tse thusang jwang, neng le hokae.
Haeba maemo ao a sa fihlellwe, pale e fetoha e ka boleloang esale pele, e lahleheloe ke ntho e makatsang—e leng sona ntho e etsang hore liphiri le lintho tse tšosang li khotsofatse hakana.

U bone dikhathune tseo ho tsona baanelwa ba buang ntho e nngwe—empa ba nahana ho hong. Morero wa bongodi o jwalo ka tsela e itseng.
Contemporary khopolo-taba ea lingoliloeng e hanyetsa khopolo ea hore bangoli re hantle seo li se bolelang—hobane mantsoe a leqepheng ha se kamehla a tšehetsang moelelo oa tsona o reriloeng. Kapa babali ba fumana meelelo e meng eo bangoli ba neng ba sa e nahana.
Puisano ke ena le Peter Carey*, mongoli oa Parrot le Olivier Amerika 'me Oscar le Lucinda. Setho sa bamameli se ile sa botsa Carey ka ketsahalo e bukeng ea morao e ileng ea mo hopotsa hore Adama o latsoa litholoana tse hanetsoeng.
Mona ke Karabo ea Carey:
Mokhoa oa hao oa ho bala o ts'ehetsa hantle, ke nahana, 'me o lumellana ka botlalo le buka ena 'me o lumellana le sepheo sa ka, le empa ha kea ka ka nahana ka hona.
Ka mor'a moo, o itse …
Kahoo na ha se ntho e ikhethang ka lingoliloeng? E sebetsa hantle feela ha 'mali a e bala hobane ho fihlela ka nako eo… ke mantsoe leqepheng…. Motho e mong le e mong o tlisa maphelo a hae, le phihlelo ea hae, kelello ea hae… ebe ho etsoa buka! 'Me ke mohlolo oa lingoliloeng.
Ha ho motho nka be ke e hlalositse hantle. O ka mamela puisano e felletseng ho tsoa ho ena Sehlopha sa Libuka sa Lefatše sa BBC sa 2003 ho phatlalatsoa.
* Carey, ha e le hantle, ke mofenyi wa Kgau ya MAN-BOOKER habeli. E, o hapile ka makgetlo a mabedi—bakeng sa Oscar le Lucinda (1988) le bakeng sa Histori ea 'Nete ea Kelly Gang (2000). (JM Coetzee le Hilary Mantel ke bona feela ba bang ba hapileng habeli.)
Olive Kitteridge Ke ile ka nahana ka pono—hore na ke mang ea tla pheta pale. Buka ea Elizabeth Strout e fetoha ho tloha ho motho ea itseng ho ea ho e mong, mokhoa oa ho pheta pale o fang mosebetsi oa hae botebo le botle ba oona.
Re bona Olive, eseng feela kamoo a iponang kateng, empa le kamoo a bonoang ke sechaba. Moputso ke setšoantšo se ruileng le se rarahaneng haholo sa Olive ho feta hoja e ne e le eena feela—kapa mopheti leha e le ofe ea itseng—a ka beng a re boleletse pale.
Maikutlo, kapa pono, ke e 'ngoe ea liqeto tsa bohlokoa ka ho fetisisa tseo mongoli a lokelang ho li etsa. e re pale libopeho pale.
Papali e nyane: nka dibuka tse mmalwa, fetola baphetisi…mme o bone se etsahalang. Leka sena e le mosebetsi wa sehlopha sa dibuka. Mona ke mehopolo e meng ya ho qala:
- Masalla a Letsatsi: ho thoe'ng haeba Mofumahatsana Kenton a ne a pheta pale ho fapana le mohlokomedi Stevens? Re ne re tla hloloheloa ke metlae e ruileng ea mopheti ea se nang thuso ea nang le bosawana. Ha e le hantle, hoja re ne re se ka hare ho hlooho ea Stevens, o ne a tla bonahala e le sebata se se nang kutloelo-bohloko.
- Gileade: haeba re ne re ka bona pale ka Jack Boughton ea bolotsana, ea sa tšepahaleng, mora ea lehlasoa oa pale ena, re ne re ke ke ra utloa lihlong tsa rona ha rona, hammoho le Moruti Ames, re ahlola ka boomo motho ea sa utloisisoeng hantle.
Tse ling mabapi le pono hamorao. Khabareng nka LitCourse 8 ea rona ea mahala ka Pono. E monate…e potlakile…e bile e fana ka tlhahisoleseling.
E 'ngoe ea lintho tse thabisang ea ho bala ke batho bao re kopanang le bona ka har'a likharetene tsa buka, libopuoa tsa lingoliloeng tse qalang leqepheng le ho kena maphelong a rona. Kamoo bangoli ba ho etsang kateng—kamoo ba etsang hore libapali tsa bona li phele kateng bakeng sa rona—ke e 'ngoe ea liphiri tse kholo tsa bonono.
Bangoli ba re kamehla Baanelwa ba bona ba iphetola maphelo a bona. Stephen L. Carter ke enwa (Moemphera oa Serapa sa Leoatle):
Ka linako tse ling ke ne ke makala ke meferefere eo baanegwa ba ka ba ipehileng ho eona, le tsela eo ba halefileng le ba iketelletsang ka eona eo ba neng ba batla hore ke ngole tsela eo ba ka phonyohang ka eona. Puisano ea Random House
'Me mona ke Philip Roth le Terry Gross oa NPR Fresh Air:
Boselamose bo itseng, alchemy e itseng pakeng tsa ho tseba le ho nahana ka botebo e nka sebaka 'me libapali tsa rona li iphelisa. Lekhetlo la pele sena se nketsahalla ke ile ka ikutloa joaloka mongoli oa 'nete…. Julia Cameron o ile a hlakisa taba ena ha a ngola, “Hase taba ea ho iqapela lintho empa ke ho li tlosa. "
Esita le Edward Albee, sengoli sa litšoantšiso (Ke mang ea tšabang Virginia Woolf) ha a botsoa hore na libapali tsa hae lia mo laola, o ile a fana ka maikutlo a hore ba ntse ba phela ka tsela e itseng:
Ke rata ho ba lumella hore ba nahane hore baa etsa joalo. Ke leqheka leo re iketsang lona. Ha ba eo, 'me ba ke ke ba bua letho ntle le haeba re ba ngolla lona. Empa ho ba thabisa ho nahana hore ba ikemetse. Boston Phoenix
Sena sohle ha se bolele hore bangoli ha ba hloke ho nahana, le ho nahana ka thata, ka baanelwa ba bona. Ke kopa ho tswela pele ka puisano ka baanelwa—seo se hlokahalang ho etsa hore e be ba molemo—posong e nngwe. Dula o mametse.
Mehopolo bakeng sa Lihlopha tsa Libuka
- Nka LitCourse 5 ea rona ea mahala—mabapi le ho hlalosa baanelwa, kamoo re buang ka bona le kamoo bangodi ba ba ntshetsang pele kateng. E kgutshwane ebile e monate...mme e fana ka lesedi.
- Bua ka ba bang ba baanelwa bao o ba ratang haholo dingolweng. Kapa ba bang ba baanelwa ba tshwarellang haholo dingolweng.
Ho thoe re phela mehleng ea ho soma—ho soma ho teng; botšepehi bo teng. Ke habohlokoa ba ho SE be le tieo boo e leng ba bohlokoa.
Ho soma ke eng? Nahana Seinfeld—”Eng kapa eng…,” “Duh…,” “E, riiiight”—bohle ba rialo ka ntshi e kobehileng, ka ho panya ha leihlo ho tseba. “Boemo bo makatsang” ke karohano.
Ha e fihla ho lipale tsa boiqapelo, bangoli, bahlahlobisisi le babali ba rata metlae—haufinyane tjena, ea Jonathan Franzen Litokiso, ea Gary Shteyngart Absurdistan, Zadie Smith's Mabapi le Botle, le ea Helen Fielding Bridget jonesEsita le dibuka tsa kgale tse kang Motlotlo le tšekamelo ba qhekelloa ka lebaka la ho soma ha bona.
Letšoao la Jane Austen ea ho soma e tsoa bohlaleng ba hae bo fetolang lintho, bo nyenyefatsang sebopeho le mekhoa ea sehlopha. Ke mofuta oa ho soma o atileng kajeno: o pepesang boikaketsi le ho phunya masoba a boikaketsi, litumelo le mekhatlo e seng e sa emele 'nete kapa moelelo.
Empa ke manyala a dingolwa ho rarahane haholo. Ho bile teng ho tloha ka Oedipus—ea nyalang 'm'ae a sa ikemisetsa; ea batlang 'molai oa morena, empa a iphumana a le teng; le ea fumanang "pono" ea ka hare feela ha a foufetse.
Bangoli ba tsoang Sophoclese ho theosa ba sebelisitse manyala hobane a etsisa bophelo. Leha manyala a nka mefuta e mengata, tlhaloso e tloaelehileng haholo ke 'nete e fapaneng le seo ho reriloeng kapa se lebeletsoeng: morena o theotsoe tlaase; motho ea sa ratoeng o phahamisitsoe; merero e reriloeng hantle e fosahetse.
Ho ithuta haholoanyane ka ho soma, bona Thuto ea Thuto ea 8—e thehiloe paleng e khutšoanyane e monate ea Edith Wharton e reng “Roman Fever.” Lithuto li khutšoanyane, ha li lefelloe, ebile li monate! (Mme seo ha se makatse.)
Rosa e tla ba neng Hase rosa? Ha e le letšoao. Na bangoli ba etsa matšoao a lingoliloeng ka boomo? Kapa ke matšoao feela ao matichere a Senyesemane a a qapang ho hlokofatsa baithuti. E ka ba ... empa pale e nyane ke ena.
—Pale e Nyenyane—
Nkile ka ngolla tlelase ea ka ea Senyesemane thothokiso mabapi le botle ba rosa e le 'ngoe. Utloisisa ha ke u joetsa hore e ne e se monate.
Empa tichere e ile ea e qolla! O itse, e ne e le mohlala o motle oa tšoantšetso: botle ba rosa e le 'ngoe ke kamoo a neng a talima liithuti tsa hae kateng. Sehlopheng re ne re se na phapang e kaalo, empa ka bomong re ile ra fumana botle bo ikhethang. Metsoalle, ke ne ke ngotse mosebetsi o motle haholo ... 'me ke ne ke se na leseli.
Tšusumetso ea ka e kholo e ne e tsoa roseng ea polasetiki e theko e tlaase e neng e khomaretsoe ka har'a setshelo sa ka sa pentšele, 'me ka tšohanyetso ke ile ka e bona ha leihlo la ka le ntse le potoloha ka phapusing. Botle ba boithati bo ne bo sa hlahelle ho hang.
Empa ke hantle feela seo mongoli William J. Kennedy (Lehola la tšepe, 1983) o ne a utloisisa ha a ne a ngola bukeng ea New York Times ho bolela hore mohloli oa boqapi ba mongoli ha o ...
a phahame bukeng ea hae ea ho ngolla lintlha empa a phahame a le karolong e tebileng ea ho se tsebe letho ha hae, e tsebang ntho e 'ngoe le e 'ngoe hohle le kamehla: polokelo eo ea lekunutu e bolokiloeng moeeng ha a tsoaloa, e ntlafatsoa ke motsotso o mong le o mong oa bophelo....
—William Kennedy, “Lebaka Leo ka Lona ho Nkang Nako e Telele Hakaale,”
New York Times, 5 / 20 / 1990
Ho ngola ke sephiri tshebetso, mme matshwao hangata a hlaha ho motho ya sa tsebeng letho, a bontsha ho hong ho kentsweng kelellong ya mongoli.
Ka mantsoe a mang, rosa eo ea ka e le 'ngoe e ka be e ile ea bonahala e le bolutu ebile e hlomohile habonolo. Kapa nka be ke ngotse hore monko oa eona o tla fumana matla e le karolo ea sehlopha sa lipalesa. Empa hoa fumaneha hore ke thabela ho ba mong kapa le metsoalle ka bonngoe. 'Me ke qoba lihlopha tse kholo. Kahoo mohlomong leha ke sa le mocha rosa eo e ne e e-na le molumo o sa bonahaleng.
Kahoo, tjhe, bangoli Ha se kamehla ba rerang hore matšoao a bona a hlahe; hangata matšoao a bonahatsa ntho e tebileng ka hare. 'Me babali bona? Temoho ea rona ka mosebetsi e hlaha botebong ba rona, hape.
Haeba u batla ho ithuta haholoanyane ka matšoao—hore na ke hobane'ng ha bangoli ba a sebelisa, hore na a kenya letsoho joang mosebetsing oa lipale—nka tsa rona Thuto ea Thuto ea 9. E kgutshwane, e lokolohile, mme e monate haholo.